Pan Bóg pisze prosto po liniach krzywych. Studia nad twórczością Jana Grzegorczyka

Abstract

W rozprawie „Pan Bóg pisze prosto po liniach krzywych”. Studia nad twórczością Jana Grzegorczyka omówiono powieści pisarza z uwzględnieniem przyjętych metodologii: badań kulturowych, komparatystyki i psychoanalizy. Przeprowadzone rozważania pozwoliły zaklasyfikować twórczość Jana Grzegorczyka do nurtu „literatury o kapłanie”, zapoczątkowanego przez literaturę religijną i katolicką. W dysertacji zwrócono uwagę na wątki i motywy pojawiające się we wcześniejszych dziełach, które zostały podjęte przez współczesnego pisarza w jego prozie. Pomocne było zwrócenie uwagi na polonistyczne wykształcenie wybranego twórcy i fakt, że wiele z przywoływanych kontekstów literackich autor pentalogii znał – mógł zatem swobodnie z nich czerpać. Dysertacja skupia się na obrazie nie tylko Kościoła w powieściach pisarza, ale także na przedstawionych przez niego rozmaitych wyzwaniach stojących przed kapłanem, który dla Grzegorczyka pozostaje „zranionym uzdrowicielem” – na to określenie w pracy także zwrócono szczególną uwagę, przedstawiając jego źródło i sposoby prezentacji nie tylko w dziełach omawianego twórcy, ale również w przywoływanych kontekstach: m. in. w powieściach Georgesa Bernanosa, François Mauriaca, Grahama Greene’a, ale i współczesnego polskiego twórcy Macieja Grabskiego.In the dissertation entitled Pan Bóg pisze prosto po liniach krzywych. Studia nad twórczością Jana Grzegorczyka [God writes straight along curved lines. Studies on the works of Jan Grzegorczyk], the writer's novels are discussed against the backdrop of the following methodologies: cultural research, comparative study, and psychoanalysis. The deliberations allowed to classify the works of Jan Grzegorczyk into the “priestly narrative” genre, which is rooted in religious and Catholic literature. The dissertation highlights the themes and topics appearing in earlier works that were rediscovered by Jan Grzegorczyk in his prose. It proved helpful to take note of the author’s philological background and the fact he is not foreign to many of the literary contexts that he cites, meaning he could draw from them relatively freely. The dissertation focuses not only on the image of the Church as found in Grzegorczyk’s novels but also on the various challenges faced by the priest who, Grzegorczykholds, remains a "wounded healer" – this very term was also explored along with its source and ways of incorporating it not only in the works of the author in question, but also in the other mentioned contexts, among others in the novels of Georges Bernanos, François Mauriac, Graham Greene, or the contemporary Polish author Maciej Grabski.