Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego

Witamy w Repozytorium UR: cyfrowym archiwum dorobku naukowego i dydaktycznego Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Serwis zapewnia otwarty dostęp do materiałów naukowych i akademickich. Proces archiwizacji publikacji jest realizowany samodzielnie przez pracowników i doktorantów UR.

Jak korzystać z serwisu?

  • Pracownicy UR: zaloguj się za pomocą danych uwierzytelniających z systemu Wirtualnej Uczelni/EOD, które automatycznie aktywują konto.
  • Doktoranci UR: przed pierwszym dodaniem materiałów wymagana jest rejestracja, kliknij ZAREJESTRUJ SIĘ.
  • Czytelnicy: przeglądaj zbiory poniżej lub skorzystaj z wyszukiwarki i indeksów.

Najnowsze publikacje

  • Item type: Pozycja ,
    Szybki, mały reaktor jądrowy jako narzędzie transformacji w kierunku gospodarki o obiegu zamkniętym
    (Uniwersytet Rzeszowski: Południowo-Wschodni Oddział Polskiego Towarzystwa Inżynierii Ekologicznej z siedzibą w Rzeszowie, 2026-06) Zegar, Mateusz
    Celem pracy jest przedstawienie koncepcji ukierunkowania wybranego segmentu w energetyce jądrowej na model gospodarki cyrkularnej poprzez wykorzystanie zubożonego uranu (DU). Obecnie jest on składowany jako produkt uboczny powstający w procesach wzbogacania uranu naturalnego, jednak w proponowanym ujęciu może pełnić rolę wsadu do wytwarzania paliwa jądrowego przy jednoczesnej produkcji energii elektrycznej. Opracowano uruchamialny model małego reaktora szybkiego w układzie seed-blanket z paliwem w postaci azotku uranu UN(¹⁵N). W ujęciu środowiskowym rozwiązanie może poprawić efektywność wykorzystania zasobów i ograniczać antropopresję związaną z pozyskiwaniem surowców pierwotnych. Przesunięcie popytu materiałowego z wydobycia na zagospodarowanie DU wspiera ochronę środowiska przyrodniczego. Wpisuje się tym samym w cele zrównoważonego i odpowiedzialnego rozwoju energetyki.
  • Item type: Pozycja ,
    Granice planetarne jako fundament edukacji o systemie ziemi. Propozycja dla polskiej szkoły ponadpodstawowej
    (Uniwersytet Rzeszowski: Południowo-Wschodni Oddział Polskiego Towarzystwa Inżynierii Ekologicznej z siedzibą w Rzeszowie, 2026-06) Skubała, Piotr
    Współczesne kryzysy klimatyczne, ekologiczne i społeczne są ze sobą ściśle powiązane i wymagają systemowego spojrzenia na funkcjonowanie Ziemi. Koncepcja granic planetarnych, opracowana przez Johana Rockströma i współpracowników, stanowi jedno z najważniejszych narzędzi opisu stabilności systemu Ziemi i pozwala określać bezpieczną przestrzeń funkcjonowania ludzkości. Autor proponuje włączenie tej koncepcji do podstawy programowej szkół ponadpodstawowych jako elementu integrującego edukację klimatyczno-środowiskową. Przedstawiono model lekcji rozwijający myślenie systemowe oraz analizę współzależności między kryzysem klimatycznym i kryzysem bioróżnorodności. Granice planetarne mogą stanowić wspólną ramę interpretacyjną dla edukacji klimatyczno-środowiskowej, umożliwiającą rozumienie i analizę współczesnych problemów środowiskowych w perspektywie funkcjonowania całego systemu Ziemi.
  • Item type: Pozycja ,
    Pro-environmental factors influencing the attractiveness of tourism products: the case of the foodservice sector
    (Uniwersytet Rzeszowski: Południowo-Wschodni Oddział Polskiego Towarzystwa Inżynierii Ekologicznej z siedzibą w Rzeszowie, 2026-06) Łuka, Paweł
    The contemporary development of tourism is increasingly shaped by the concept of sustainable development, which emphasizes the balanced integration of economic, social, and environmental dimensions. Among the wide range of tourism products, the foodservice sector has gained particular importance, serving not only as a means of satisfying travelers' basic needs but also as a significant component of the overall tourism experience. The growing environmental awareness of consumers has made pro-environmental factors an important criterion in evaluating the attractiveness of gastronomic offerings. The aim of this article is to analyze the impact of selected pro-environmental factors on the attractiveness of tourism products, using the foodservice sector as a case study. The paper presents the theoretical foundations of gastronomy as a tourism product and characterizes the principal environmental sustainability practices adopted by food service establishments. The study employs a literature review methodology, supplemented by an analysis of industry reports and secondary data concerning consumer trends. The findings indicate that the use of locally sourced products, the reduction of food waste, the adoption of renewable energy sources, waste minimization, and the implementation of circular economy principles significantly enhance the perceived value of tourism products. These practices contribute to building a positive destination image, increasing tourist satisfaction, and strengthening the competitiveness of food service businesses. The study concludes that pro-environmental factors have become a significant determinant of the attractiveness of contemporary tourism products.
  • Item type: Pozycja ,
    Project LARD (Looking for Alternative Responsible Decisions) as a way to present selected elements of sustainable development
    (Uniwersytet Rzeszowski: Południowo-Wschodni Oddział Polskiego Towarzystwa Inżynierii Ekologicznej z siedzibą w Rzeszowie, 2026-06) Kostecka, Joanna; Lopez Mijas, Ariadna; Łuka, Paweł
    People need knowledge of how to integrate the concept of sustainable development into their daily lives. It is important for them to make informed decisions and responsibly choose solutions to the problems around them in order to reduce human impact and, consequently, generate environmental, social, and economic benefits. The aim of this article was to present the use of the original LARD project to develop awareness of the interconnections among the natural, social, and economic dimensions of sustainable development among Erasmus students in Poland. Using the LARD project concept, a Spanish student identified and discussed one of the key challenges: people's understanding of the value of mature trees' ecosystem services in the context of the links among natural, social, and economic outcomes.
  • Item type: Pozycja ,
    Rezerwaty przyrody w parkach krajobrazowych województwa wielkopolskiego
    (Uniwersytet Rzeszowski: Południowo-Wschodni Oddział Polskiego Towarzystwa Inżynierii Ekologicznej z siedzibą w Rzeszowie, 2026-06) Kasprzak, Krzysztof; Raszka, Beata
    Ze względu na unikalne walory przyrodnicze parków krajobrazowych ich powierzchnie często pokrywają się w różnym zakresie z innymi ustawowymi formami ochrony przyrody. W granicach parków krajobrazowych województwa wielkopolskiego są to, obok obszarów chronionego krajobrazu i obszarów Natura 2000, także rezerwaty przyrody. Przedstawiono analizę występowania, zarządzania i ochrony rezerwatów przyrody w parkach krajobrazowych województwa wielkopolskiego wykonaną na podstawie obowiązujących przepisów prawnych. W 8 parkach krajobrazowych tego województwa znajduje się 25 rezerwatów przyrody, położonych głównie na gruntach stanowiących własność Skarbu Państwa administrowanych przez PGL Lasy Państwowe. Przeważają wśród nich rezerwaty leśne fitocenotyczne, chroniące ekosystemy leśne i borowe, oraz rezerwaty krajobrazowe, chroniące różne ekosystemy krajobrazów naturalnych. Rezerwaty florystyczne to głównie rezerwaty roślin zielnych i krzewinek, a rezerwaty faunistyczne to rezerwaty chroniące ptaki. Podział rezerwatów w zależności od dominującego przedmiotu ochrony i głównego typu ekosystemu jest bardzo istotny, bo pozwala wprowadzić jednoznaczne granice przedmiotowe między typami rezerwatów przyrody. Tworzenie, likwidacja, ochrona i zarządzanie rezerwatami przyrody oraz wydawanie decyzji administracyjnych na zasadach i w zakresie określonych w przepisach o ochronie przyrody należą do zadań regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Przy pracach związanych z ochroną rezerwatów przyrody znajdujących się w granicach parku krajobrazowego regionalny dyrektor ochrony środowiska może współpracować z dyrektorem parku krajobrazowego, ale nie ma w tym zakresie ustalonego ustawowo obowiązku. Na terenie zarządzanym przez PGL Lasy Państwowe znajdującym się w granicach parku krajobrazowego zadania z zakresu ochrony przyrody wykonuje samodzielnie miejscowy nadleśniczy, zgodnie z ustaleniami planu ochrony parku krajobrazowego uwzględnionym w planie urządzania lasu. Kompetencje dyrektora parku krajobrazowego są więc w tym przypadku wyraźnie ograniczone. Lokalizacja rezerwatu przyrody w granicach parku krajobrazowego nie zapewnia mu dodatkowej, bardziej kompleksowej ochrony. Za niezbędne należy uznać wypracowanie nowych metod zarządzania parkami krajobrazowymi oraz nowych zasad oceny faktycznego wpływu parków krajobrazowych na ochronę przestrzeni.