Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego

Witamy w Repozytorium UR: cyfrowym archiwum dorobku naukowego i dydaktycznego Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Serwis zapewnia otwarty dostęp do materiałów naukowych i akademickich. Proces archiwizacji publikacji jest realizowany samodzielnie przez pracowników i doktorantów UR.

Jak korzystać z serwisu?

  • Pracownicy UR: zaloguj się za pomocą danych uwierzytelniających z systemu Wirtualnej Uczelni/EOD, które automatycznie aktywują konto.
  • Doktoranci UR: przed pierwszym dodaniem materiałów wymagana jest rejestracja, kliknij ZAREJESTRUJ SIĘ.
  • Czytelnicy: przeglądaj zbiory poniżej lub skorzystaj z wyszukiwarki i indeksów.

Najnowsze publikacje

  • Item type: Pozycja ,
    Mechanizmy działania metotreksatu w chorobach autoimmunologicznych i zapalnych z uwzględnieniem zmian epigenetycznych
    (Wydawnictwo Naukowe TYGIEL sp. z o.o., 2026-09-28) Mołoń, Agnieszka; Cieśla, Marek
    Celem opracowania było przedstawienie aktualnej wiedzy dotyczącej mechanizmów działania metotreksatu w chorobach autoimmunologicznych i zapalnych, ze szczególnym uwzględnieniem roli zmian epigenetycznych. Przesłanką podjęcia tematu jest utrzymująca się kluczowa pozycja metotreksatu w terapii mimo rozwoju leków biologicznych oraz potrzeba lepszego zrozumienia jego wielopoziomowego działania. Zakres pracy obejmuje analizę farmakologii leku, klasycznych mechanizmów przeciwzapalnych, jego wpływu na układ odpornościowy oraz znaczenia procesów epigenetycznych w odpowiedzi terapeutycznej. Opracowanie przygotowano w formie narracyjnego przeglądu literatury z elementami uporządkowanego wyszukiwania w bazach PubMed, Scopus i Web of Science. Uwzględniono prace oryginalne, przeglądowe oraz badania translacyjne dotyczące działania metotreksatu, metabolizmu jednowęglowego, sygnalizacji adenozynowej oraz mechanizmów epigenetycznych. Analiza wskazuje, że działanie metotreksatu ma charakter wielowymiarowy i nie ogranicza się do klasycznego efektu antyfolianowego. Kluczową rolę odgrywa oś ATICAICAR- adenozyna, prowadząca do nasilenia sygnalizacji przeciwzapalnej. Istotne znaczenie mają również zaburzenia metabolizmu jednowęglowego oraz modulacja odpowiedzi immunologicznej. Coraz więcej danych potwierdza udział mechanizmów epigenetycznych, w tym zmian metylacji DNA, regulacji ekspresji FOXP3 w limfocytach T regulatorowych oraz wpływu na niekodujące RNA, co może odpowiadać za trwałość efektu klinicznego. Wnioski wskazują, że metotreksat należy postrzegać jako lek o zintegrowanym działaniu metaboliczno-immunologicznym i epigenetycznym. Epigenetyka stanowi potencjalny pomost między krótkoterminowymi efektami metabolicznymi a długotrwałą odpowiedzią terapeutyczną. Jednocześnie konieczne są dalsze badania wykorzystujące podejścia wielowymiarowe i analizy komórkowo swoiste w celu pełnego wyjaśnienia mechanizmu działania oraz opracowania narzędzi predykcji odpowiedzi i personalizacji terapii.
  • Item type: Pozycja ,
  • Item type: Pozycja ,
    I Międzynarodowe Biennale Sztuki - Pałac Struga 2026
    (2026-07-04) Porczyńska, Barbara
    Udział Barbary Porczyńskiej w I Międzynarodowym Biennale Sztuki – Pałac Struga „Konteksty” w Strudze. W ramach wystawy zaprezentowane zostały dwie prace artystki: „Catwalk”, olej na płótnie 100x100 cm, 2024 oraz „Rozum dobrej matki”, instalacja malarska na pudełkach po mrożonej pizzy, 2025.
  • Item type: Pozycja ,
    26 Festiwal Polskiego Malarswa Współczesnego - Szczecin 2026
    (2026-09-24) Porczyńska, Barbara
    Zakwalifikowanie dwóch obrazów Barbary Porczyńskiej – „Pod poziomem morza zakwitły mlecze” oraz „Odpływ” – do wystawy finałowej 26. Festiwalu Polskiego Malarstwa Współczesnego w Szczecinie. Spośród 1150 zgłoszonych prac 416 artystów i artystek do wystawy finałowej zakwalifikowano 123 prace. Obrazy prezentowane są w Zamku Książąt Pomorskich w Szczecinie od 24 września do 27 grudnia 2026 roku.