Wpływ muzyki i preferencji muzycznych na aleksytymię wśród osób pozbawionych wolności uzależnionych od alkoholu oraz innych substancji psychoaktywnych.

Abstract

Rozprawa doktorska dotyczy wpływu muzyki i preferencji muzycznych na poziom aleksytymii wśród osób uzależnionych odbywających karę pozbawienia wolności. Aleksytymia, rozumiana jako trudność w rozpoznawaniu, nazywaniu i regulowaniu emocji, stanowi istotny problem kliniczny i resocjalizacyjny w tej grupie. Badanie przeprowadzono w Zakładzie Karnym w Rzeszowie na próbie 100 osadzonych, z podziałem na grupę uczestniczącą w oddziaływaniach muzykoterapeutycznych oraz grupę porównawczą. Zastosowano kwesQonariusze PAQ i STOMP oraz autorską ankietę. Uzyskane wyniki sugerują, że udział w muzykoterapii może wiązać się z obniżeniem poziomu aleksytymii, zwłaszcza w obszarze rozpoznawania i opisywania emocji pozytywnych. Zaobserwowano także zależności między preferencjami muzycznymi a funkcjonowaniem emocjonalnym. Wyniki nie mają charakteru rozstrzygającego, jednak wskazują na potencjalne znaczenie muzyki jako wsparcia procesów regulacji emocji i rozwoju kompetencji emocjonalnych w warunkach izolacji penitencjarnej.This doctoral dissertation explores the impact of music and musical preferences on the level of alexithymia among addicted individuals serving prison sentences. Alexithymia, defined as difficulties in identifying, describing, and regulating emotions, represents a significant clinical and resocialization challenge in this population. The study was conducted in Rzeszów Prison on a sample of 100 inmates, divided into a group participating in music therapy interventions and a comparison group. The Perth Alexithymia Questionnaire (PAQ), the Short Test of Music Preferences (STOMP), and an author’s questionnaire were applied. The results suggest that participation in music therapy may be associated with a reducQon in alexithymia levels, particularly in recognizing and describing positive emotions. Relationships between musical preferences and emotional functioning were also observed. The findings are not conclusive; however, they indicate the potential role of music as a supportive factor in emotional regulation and the development of emotional competences in penitentiary settings.