Repozytorium Uniwersytetu Rzeszowskiego

Witamy w Repozytorium UR - cyfrowym archiwum rejestrującym dorobek naukowy i dydaktyczny środowiska akademickiego UR.

W repozytorium przechowywane są oraz udostępniane różnego rodzaju materiały naukowe i dydaktyczne (artykuły, monografie, czasopisma, materiały konferencyjne, raporty, rozprawy doktorskie). Dostęp do wszystkich materiałów zgromadzonych w repozytorium jest otwarty, a archiwizowanie publikacji odbywa się samodzielnie przez pracowników i doktorantów Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Jeśli jesteś pracownikiem i chcesz dodać własne publikacje możesz od razu się zalogować wykorzystując swoje dane logowania z innych systemów uczelnianych (Wirtualna Uczelnia, EOD). Spowoduje to automatyczne utworzenie konta w Repozytorium, po czym postępuj zgodnie z instrukcją. Będąc doktorantem UR najpierw ZAREJESTRUJ się w serwisie. Jeżeli zamierzasz jedynie przeglądać materiały skorzystaj z wyszukiwarki lub indeksu u góry strony, albo przejrzyj zbiory wyszczególnione poniżej.

Zbiory w Repozytorium UR

Wybierz Zbiór, aby przeglądać jego Kolekcje.

Aktualnie wyświetlane 1 - 7 z 7

Ostatnio nadesłane materiały

Śladami postgotycyzmu. Trauma a rekwizytornia grozy we współczesnej popularnej anglosaskiej prozie new adult
(Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2025) Głos, Mikołaj; Matuszko, Kinga
Publikacja podejmuje słabo rozpoznany w polskim literaturoznawstwie temat konwencji new adult w kontekście jej postgotyckich uwarunkowań. Autorzy analizują związki tego nurtu z tradycją gotycyzmu, pokazując, w jaki sposób elementy gotyckiego instrumentarium są wykorzystywane w wybranych powieściach reprezentatywnych dla tego subgatunku. Szczególną uwagę poświęcono także zjawisku dark academia, które zostało osadzone w szerokim kontekście teoretycznym. Autorzy nie tylko porządkują dotychczasową wiedzę, ale również krytycznie odnoszą się do istniejących definicji i wskazują potrzebę ich poszerzenia wraz z rozwojem tej popularnej konwencji literackiej.
Sójka Garrulus glandarius selektywnie wybiera z karmnika zdrowe żołędzie
(2025) Bobiec, Andrzej; Dziąćko, Kinga
Praca prezentuje wyniki obserwacji wybiórczego pozyskania przez sójki Garrulus glandarius żołędzi w dwóch wybranych fragmentach rolniczego krajobrazu Podkarpacia. Jej celem była weryfikacja anegdotycznych doniesień o preferencyjnym wybieraniu przez sójkę żołędzi dobrej jakości i pozostawianiu żołędzi gorszej jakości. Przeprowadzono doświadczenie polegające na udostępnieniu ptakom równych ilości żołędzi zakwalifikowanych jako „pełnowartościowe” oraz „wybrakowane”. Eksperyment ten obejmował cztery, trwające od dwóch do pięciu dni, etapy, inicjowane wysypaniem nowej porcji żołędzi i kończone zebraniem pozostawionych przez ptaki owoców. Doświadczenie przeprowadzono na przełomie września i października 2023 roku. Przez cały okres jego trwania dwie tacki były monitorowane przez fotopułapki, które pozwoliły ustalić, że niemal jedynymi odwiedzającymi je zwierzętami były sójki, i tylko one zabierały żołędzie. Na obu tackach, na wszystkich etapach serii doświadczenia, ptaki pobierały zdecydowanie więcej żołędzi uznanych za zdrowe niż żołędzi wybrakowanych. W ten sposób, obserwacje jednoznacznie potwierdziły hipotezę o wybiórczym zbiorze żołędzi przez sójkę, wskazując na pozytywny wkład ptaka w skuteczność odnawiania się dębu poza zasięgiem korony drzewa macierzystego.
Obszary Polonistyki 9
(Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2025) Matuszko, Kinga; Głos, Mikołaj
Wykluczenie i dominacja to nie tylko kategorie kształtujące relacje społeczne i kulturowe, ale także coraz ważniejsze i często dyskutowane pojęcia dzisiejszej refleksji teoretycznej. O ich znaczeniu świadczy zarówno wzrost popularności narracji dotyczących nieobecności, wykluczenia i podporządkowania różnych grup społecznych, etnicznych, płciowych lub seksualnych (a także różnych dyskursów i obiegów kulturowych), jak również proces odtabuizacji tematów wykraczających poza rozmaite normy. Coraz większego znaczenia nabierają pytania o mechanizmy ekskluzji oraz jej kategorie, o procesy marginalizacji w różnych kontekstach kulturowych i społecznych, o pomijanie i wymazywanie osób postrzeganych jako „inne”, o rodzaje i wymiary dominacji oraz przemocy, a także o sposoby wyzwalania się spod ich wpływu w literaturze, kulturze i języku. Będą nas zatem interesowały rozmaite przejawy wykluczenia i stygmatyzacji, nierówności oraz przemilczeń. Przebywanie w przestrzeniach ekskluzji dehumanizuje, uprzedmiotawia, wyrzuca na margines kultury i społeczeństwa. Zjawiska te przekładają się na konstruowanie figury Innego/Obcego oraz rzeczywistości, w której żyjemy. Te rozważania stały się inspiracją dla jubileuszowej edycji konferencji „Obszary Polonistyki”, której pokłosiem jest niniejsza monografia. Część pierwsza obejmuje artykuły literaturoznawcze, natomiast część druga zawiera analizy lingwistyczne. Młodzi badacze i młode badaczki podjęli w nich zagadnienia dotyczące m.in. obrazów ekskluzji w Upiorze opery Gastona Lerouxa oraz w twórczości P.H. Lovecrafta; estetycznego i społecznego wymiaru ruin jako miejsc marginalizowanych w przestrzeni miejskiej we współczesnej polskiej literaturze weird fiction; wątków maladycznych w twórczości Barbary Klickiej i Olgi Hund; (re)definicji tożsamości w prozie W.G. Sebalda, Ishbel Szatrawskiej, Zbigniewa Rokity i Didiera Eribona; stereotypizacji osób starszych i starzenia się w przestrzeni językowej; medialnego wizerunku Kamali Harris; oznak podporządkowania i dominacji w sposobie realizacji miękkości sybilantów dziąsłowo-palatalnych przez młodych dorosłych oraz innowacyjnych zapisów inkluzywnych w poradnikach równościowych III RP. Różnorodność ujęć i bogactwo wątków ukazują nie tylko możliwe kierunki badawcze, lecz również sprawiają, że czytelnicy i czytelniczki znajdą tu interpretacje, które ich zaciekawią. Mamy nadzieję, że zawarte w tej monografii rozważania staną się inspiracją do dalszych analiz omawianych dyskursów.
Upiór opery Gastona Leroux jako opowieść o wykluczeniu – interpretacja w perspektywie hermeneutycznej
(Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2025) Żulińska, Marta
The subject of this article is an analysis of the social exclusion of the main character of The Phantom of the Opera by Gaston Leroux – Erik, a brilliant, deformed, isolated composer living in the vaults of the Paris Opera. The structure of the text is determined by a reconstruction of the man’s story and an interpretation of the mechanisms of his exclusion. I consider whether the character’s fate was determined and whether (and to what extent) Erik is to blame for his situation. I base my analysis on classical hermeneutics, which emphasises above all the context in which the novel was written and its ideological significance, although social science issues (especially sociology and psychology) remain equally important. I also refer to the pseudo-sciences still popular in the early 20th century: physiognomy and phrenology.
Uwagi na temat estetycznego i społecznego wymiaru ruin we współczesnej polskiej literaturze weird fiction
(Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2025) Poniatyszyn, Kajetan
Main aim of this article is to compile concepts and theoretical tools for determining the aesthetic properties of ruins in contemporary Polish weird fiction literature, and to identify and briefly analyze works in which ruined spaces occur. The initial part identifies city as the most frequently appearing space in the literature under discussion. The main segment focuses on describing social and speculative dimension of ruins, with the analysis and interpretation of Dawid Kain and Anna Maria Wybraniec short stories. The article concludes with questions and issues directed at further developing the research field.