„Niepowtarzalny mikrokosmos pamięci” w oficjalnych nazwach wiejskich ulic (na przykładzie województwa podkarpackiego)

Abstract

Celem artykułu jest analiza oficjalnych pamiątkowych nazw wiejskich ulic funkcjonujących w województwie podkarpackim jako nośników zbiorowej pamięci. Ta pamięć jest syntezą pamięci ogólnej, narodowej oraz pamięci lokalnej, środowiskowej. O niepowtarzalnym charakterze pamięci społecznej w konkretnych miejscowościach decyduje pamięć „mała” czyli lokalna, której językową egzemplifikacją są przede wszystkim plateonimy upamiętniające lokalnych bohaterów, a w mniejszym zakresie także lokalne wydarzenia. Są to onimy będące jednymi z najważniejszych nośników pamięci (utrwalają w społecznej świadomości osoby i wydarzenia, których próżno byłoby szukać w podręcznikach historii), pełniące specyficzną funkcję edukacyjną.

The aim of this article is to analyse the official commemorative names of rural streets in the Podkarpackie Province as carriers of collective memory. This memory is a synthesis of general, national, and local, community memory. The unique character of social memory in specific localities is determined by “small” or local memory, which is exemplified linguistically primarily by place names commemorating local heroes and, to a lesser extent, local events. These are names that are among the most important carriers of memory (they preserve in the social consciousness people and events that would be futile to look for in history textbooks), performing a specific educational function.