Granica państwa jako element walki z przestępczością w kontekście konfliktu rosyjsko – ukraińskiego

Abstract

Artykuł analizuje współczesne wyzwania bezpieczeństwa państwowego w kontekście ochrony granicy wschodniej Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiącej zewnętrzną granicę Unii Europejskiej. Celem opracowania jest wykazanie, że skuteczność ochrony granicy w warunkach niestabilności geopolitycznej oraz nasilonych procesów migracyjnych zależy od integracji instrumentów prawnych, organizacyjnych i technologicznych w ramach jednolitego systemu przeciwdziałania przestępczości transgranicznej i zagrożeniom hybrydowym. Zastosowano metodę dogmatyczno-prawną, obejmującą analizę obowiązujących regulacji krajowych i unijnych dotyczących ochrony granic oraz dane statystyczne Straży Granicznej i Policji. Wnioski wskazują na wzrost dynamiki przestępczości popełnianej przez cudzoziemców, szczególnie w kontekście konfliktu rosyjsko-ukraińskiego oraz presji migracyjnej sterowanej przez reżim białoruski. W odpowiedzi Polska wdrożyła środki infrastrukturalne i technologiczne, m.in. barierę fizyczną, strefę buforową i system nadzoru elektronicznego w ramach programu „Tarcza Wschód”. Wartość dodaną opracowania stanowi ukazanie ewolucji ochrony granic jako elementu kompleksowej strategii bezpieczeństwa państwa, łączącej wymiar kryminalny, administracyjny i obronny przy zachowaniu zasad państwa prawa i poszanowania praw człowieka.

The article presents an analysis of contemporary state security challenges in the context of protecting Poland’s eastern border, particularly in light of the consequences of the Russian-Ukrainian conflict and the migration pressure orchestrated by Belarus. It indicates that the evolving structure of crimes committed by foreigners requires an integrated approach combining legal, organizational, and technological instruments. Poland has responded to these challenges by implementing infrastructural and digital solutions such as a physical barrier, a buffer zone, and an electronic surveillance system within the framework of the “Eastern Shield” program. The author emphasizes that effective border protection demands inter-agency cooperation and a balance between security and respect for human rights, which together form a crucial element in strengthening the state’s resilience to hybrid threats and cross-border crime.