Dwa kryzysy wewnętrzne w Syrii z lat 1949-1958 i 2011-2025. Z badań nad relacjami politycznymi Syrii z Jordanią

Abstract

W latach 1920-1921 w wyniku działań Wielkiej Brytanii i Francji podzielono arabskie tereny państwa osmańskiego. Wyodrębniono wtedy Syrię i Transjordanię. Oba państwa uzyskały niepodległość po II wojnie światowej. W latach 1949-1958 i od 2011 roku Republika Syrii znalazła się w ciężkim kryzysie politycznym. W 1954 roku groził jej rozpad, po 2011roku uległa dezintegracji politycznej i na wiele lat pogrążyła się w wojnie domowej. Poniższy artykuł przedstawi najważniejsze wydarzenia związane z tymi okresami oraz porówna skalę i skutki dwu tak różnych kryzysów syryjskich. Tekst wskaże na działania władz w Ammanie w obu tych przypadkach i na wpływ jaki wywierała destabilizacja Syrii na linię polityczną władz jordańskich.

In the years 1920–1921, as a consequence of British and French actions, the Arab territories of the Ottoman Empire were partitioned, leading to the establishment of Syria and Transjordan. Both states attained independence following the Second World War. Between 1949 and 1958, and from 2011 onward, the Syrian Republic experienced profound political crises. In 1954, Syria faced the threat of disintegration; after 2011 it entered a period of political fragmentation and plunged into a protracted civil war. The article presents the most significant events associated with these two periods and offers a comparative analysis of the scope and consequences of these distinct Syrian crises. Furthermore, it also examines the actions of the Jordanian authorities in each case, highlighting how Syria’s destabilization influenced Jordan’s political orientation and decision-making in Amman.