Dezinformacja w polskim prawie karnym – aspekty wybrane

Abstract

Niniejszy artykuł stanowi próbę analizy polskich przepisów prawa karnego pod kątem wykorzystania ich do walki z dezinformacją. Punktem wyjścia dla podjętych rozważań był oczywiście Kodeks karny z dnia 6 czerwca 1997 r., a konkretnie jego przepis art. 132 kryminalizujący tzw. „dezinformację wywiadowczą”, będącą bardzo małym wycinkiem stanów faktycznych, które obecnie określane są jako dezinformacja. Następnie omówione zostały kolejne przepisy kodeksu karnego kryminalizujące zachowania, polegające na wprowadzeniu przez sprawcę w błąd podmiotu trzeciego (podmiotów trzecich) celem osiągnięcia określonego celu (np. zniesławienie czy wywołanie fałszywego alarmu). Ostatni fragment artykułu poświęcono przestępstwu negatywizmu, określonemu w ustawie o Instytucie Pamięci Narodowej (ustawa z dnia 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Prezentacja przepisów prowadzi do wniosku, że konieczna jest regulacja kwestii dezinformacji, w szczególności, że istniejące przepisy kryminalizują jedynie drobną część zachowań stanowiących dezinformację.

This article is an attempt to analyse Polish criminal law in terms of its use in the fight against disinformation. The starting point of the considerations undertaken was, of course, the Criminal Code of 6 June 1997, and specifically the provision contained therein, Article 132, which criminalises so-called intelligence disinformation, which constitutes a very small section of the facts currently referred to as disinformation. This was followed by a discussion of further provisions of the Code, which criminalise behaviour involving the misleading of a third person(s) by the perpetrator in order to achieve a specific goal (e.g. defamation or causing false alarm). The last part is devoted to the crime of negationism, as defined in the Act on the Institute of National Remembrance (Act of 18 December 1998 on the Institute of National Remembrance - Commission for the Prosecution of Crimes against the Polish Nation. The presentation of the provisions leads to the conclusion that it is necessary to regulate the issue of disinformation, particularly as the existing provisions criminalise only a small part of the behaviour constituting disinformation.