Stan specjalny w materialnym prawie administracyjnym (zarys problematyki) - Jagielski, Jacek; Gołaszewski, Piotr (Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2020)
W artykule „Stan specjalny w materialnym prawie administracyjnym (zarys koncepcji)” autorzy podejmują rozważania, których celem jest wstępne i ogólne zarysowanie koncepcji stanu specjalnego jako (nowej) instytucji prawa administracyjnego materialnego oraz określenie jej relacji względem konstytucyjnych stanów nadzwyczajnych. Przeprowadzona analiza, uwzględniająca przykłady konkretnych rozwiązań ustawowych, pozwoliła na określenie stanu specjalnego jako instytucji uregulowanej pod względem treści i formy w powszechnie obowiązującym prawie administracyjnym materialnym, która w ramach zwykłych środków konstytucyjnych o charakterze prawnoadministracyjnym, uruchamianych kolektywnie w drodze prawnej formy działania administracji, ogranicza wolności i prawa lub kreuje obowiązki generalnie określonej grupy podmiotów – wyodrębnionej ze względu na kryterium przedmiotowe odnoszące się do sytuacji szczególnej – w celu przeciwdziałania związanemu z tą sytuacją, spodziewanemu bądź istniejącemu zagrożeniu bezpieczeństwa, porządku lub zdrowia publicznego.

In the article entitled “Special state in substantive administrative law (concept outline)” the authors undertake considerations aimed at preliminary and general outlining of the concept of the special state as a (new) institution of substantive administrative law and its relation to constitutional states of emergency. The conducted analysis, taking into account examples of specific statutory solutions, made it possible to define the special state as an institution regulated in terms of content and form in the generally applicable substantive administrative law, which, as part of ordinary constitutional legal and administrative measures, initiated collectively through the legal form of administrative actions, restricts the freedoms and rights or creates obligations of a generally specified group of entities – distinguished due to the objective criterion relating to a specific situation – in order to counteract the related to this situation, expected or existing threat to safety, order or public health.
Keywords: bezpieczeństwo publiczne; instytucja prawa administracyjnego materialnego; porządek publiczny; prawo administracyjne materialne; stan nadzwyczajny; stan specjalny; środki konstytucyjne; zagrożenie; zdrowie publiczne; public safety; institution of substantive administrative law (substantive administrative law institution); public order; substantive administrative law; state of emergency; special state; constitutional measures; threat; public health