Ocena skuteczności prognozowania rozwoju sieci rozdzielczej na obszarach wpływu portów lotniczych w Polsce - Surówka, Agata (Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2025)
Jednym z czynników konkurencyjności regionów jest infrastruktura techniczna. Podstawowym jej elementem jest sieć rozdzielcza. Przeprowadzone analizy dotyczyły weryfikacji zróżnicowania infrastrukturalnego powiatów położonych na obszarze wpływu portów lotniczych w Gdańsku, Szczecinie oraz Warszawie. Celem opracowania była analiza prognostyczno-dynamiczna poziomu rozwoju infrastruktury technicznej powiatów znajdujących się w strefach oddziaływania polskich portów lotniczych w Polsce. Narzędziem badawczo-prognostycznym były metody średniookresowego tempa zmian oraz trendu pełzającego wag harmonicznych. Zakres czasowy materiału badawczego objął lata 2012–2022. Prognozy sporządzono dla lat 2022–2023 oraz 2025. Celem artykułu jest podjęcie próby odpowiedzi na pytanie, czy na podstawie ogólnodostępnych danych GUS możemy skutecznie przewidywać kształtowanie się wartości zmiennych charakteryzujących długość sieci rozdzielczej badanych jednostek. Realizacja celu dokonana została dwuetapowo. W pierwszym sporządzono prognozy wybranych zmiennych charakteryzujących zagospodarowanie infrastrukturalne, a w drugim dokonano oceny skuteczności prognozowania. Otrzymane wyniki porównano. W toku badania pozytywnie zweryfikowane zostały dwie postawione hipotezy badawcze. Powiaty znajdujące się na obszarach wpływu badanych portów lotniczych nie charakteryzują się dynamicznymi zmianami, a zatem skuteczność prognozowania rozwoju sieci rozdzielczej dla nich jest wysoka. Dynamiczne zmiany w zróżnicowaniu sieci rozdzielczych (kanalizacyjnej, wodociągowej i gazowej) wpływają na znaczną zmienność pozycji zajmowanych w rankingach, zależnie od analizowanych zmiennych charakteryzujących te sieci. Ponadto powiaty znajdujące się na obszarach wpływu nakładających się izochron zajmują podobne miejsca w sporządzonych rankingach dla każdej ze zmiennych. Otrzymane wyniki pozwoliły ocenić jakość i skuteczność prognoz.

One of the factors of regional competitiveness is technical infrastructure. Its basic element is the distribution network. The analyses carried out concerned the verification of the infrastructure diversity of counties located in the area of influence of airports in Gdańsk, Szczecin and Warsaw. The aim of the study was to conduct a prognostic and dynamic analysis of the level of development of technical infrastructure of counties located in the zones of influence of Polish airports in Poland. The time scope of the research material covered the period 2012-2022. Forecasts were prepared for the years 2022-2023 and 2025. The aim of the article is to attempt to answer the question whether, based on publicly available data from the Central Statistical Office, we can effectively predict the development of the values of features characterizing the length of the distribution network of the surveyed units. The aim was achieved in two stages. In the first one, forecasts of selected features characterizing infrastructure development were made, and in the second one, the effectiveness of forecasting was assessed. The obtained results were compared. During the study, two research hypotheses were positively verified: districts located in the areas of influence of the studied airports are not characterized by dynamic changes, so the effectiveness of forecasting the development of the distribution network for them is high. Dynamic changes in the diversity of distribution networks (sewage, water and gas) affect the significant variability of positions occupied in the rankings, depending on the analyzed variables characterizing these networks. Moreover, counties located in the areas of influence of overlapping isochrones occupy similar places in the rankings prepared for each of the features. The obtained results allowed us to assess the quality and effectiveness of the forecasts.
Effectiveness of forecasting the development of the distribution network in the areas of impact of airports in Poland
Keywords: zarządzanie rozwojem regionalnym; gospodarka przestrzenna; prognozowanie; zrównoważony rozwój; transport lotniczy; izochrony portów lotniczych; regional development management; spatial management; forecasting; sustainable development; air transport; airport isochrones